ترمیم بایومیمتیک دندان چیست و چه تفاوتی با ترمیمهای معمول دارد؟
در بازسازی یک دندان آسیبدیده، هدف فقط پر کردن قسمت از دسترفته نیست. در رویکرد بایومیمتیک تلاش میشود تا حد امکان ساختار سالم و طبیعی دندان حفظ شود و ترمیم با توجه به ویژگیهای مکانیکی، بیولوژیک و عملکردی همان دندان طراحی شود.
Biomimetic Dentistry نام یک ماده یا یک نوع خاص از پرکردگی نیست؛ بلکه یک رویکرد محافظهکارانه در دندانپزشکی ترمیمی است که طراحی درمان، انتخاب ماده و تکنیک اتصال ترمیم به دندان را در کنار یکدیگر در نظر میگیرد.
تفاوت رویکرد بایومیمتیک با ترمیمهای معمول چیست؟
در بعضی روشهای متداول، برای ایجاد فرم مناسب جهت یک ترمیم یا روکش ممکن است بخشی از نسج سالم باقیمانده دندان نیز آمادهسازی شود. در رویکرد بایومیمتیک، پیش از هر تراش این سؤال مطرح میشود که چه مقدار از ساختار طبیعی دندان واقعاً نیاز به برداشت دارد و چه مقدار را میتوان با اطمینان حفظ کرد. هدف، انجام کوچکترین ترمیم به هر قیمت نیست؛ هدف، حفظ حداکثری نسج سالم در کنار ایجاد یک بازسازی مناسب، قابل اعتماد و هماهنگ با نیروهای وارد بر دندان است.
مواد مورد استفاده در ترمیمهای بایومیمتیک چه تفاوتی دارند؟
یکی از تفاوتهای مهم این درمانها فقط در میزان تراش دندان نیست؛ انتخاب مواد و سیستمهای Adhesive نیز اهمیت زیادی دارد. بسته به شرایط هر دندان، ممکن است از کامپوزیتهای با خواص مکانیکی مناسب، سرامیکهای قابل اتصال با تکنیکهای Adhesive، سیستمهای Bonding پیشرفته، مواد تقویتکننده فیبری یا ترکیبی از این مواد استفاده شود. بنابراین «ماده بایومیمتیک» واحدی وجود ندارد. ماده و تکنیک برای هر کیس بر اساس میزان نسج باقیمانده، محل دندان، نیروهای جویدن، وضعیت درمان ریشه و نوع بازسازی موردنیاز انتخاب میشود. در گروه ما، ترمیمهای بایومیمتیک با استفاده از مواد ترمیمی و سیستمهای Adhesive باکیفیت و با تأکید بر اجرای دقیق مراحل درمان ارائه میشوند. انتخاب ماده و تکنیک برای هر دندان بهصورت اختصاصی و با هدف حفظ ساختار طبیعی و دستیابی به بازسازی دقیق و باکیفیت انجام میشود.
آیا هر دندان عصبکشیشدهای باید روکش شود؟
نه لزوماً. انتخاب نوع بازسازی پس از درمان ریشه به مقدار نسج سالم باقیمانده، نوع دندان، محل و وسعت تخریب، وجود ترک، وضعیت بایت و نیروهای جویدن بستگی دارد. برای یک دندان ممکن است Full Crown بهترین انتخاب باشد و برای دندان دیگری Onlay، Endocrown یا یک ترمیم بایومیمتیک مناسب باشد. هدف، جایگزین کردن همه روکشها با یک روش دیگر نیست؛ بلکه پیش از برداشت غیرقابل برگشت نسج سالم، امکان استفاده از یک درمان محافظهکارانهتر بررسی میشود.
آیا ترمیم بایومیمتیک همیشه بهتر است؟
خیر. در دندانهای بهشدت تخریبشده، دندانهای دارای بعضی انواع ترک یا شرایط مکانیکی نامناسب، ممکن است درمان دیگری قابل پیشبینیتر باشد. رویکرد بایومیمتیک به معنی استفاده اجباری از یک روش نیست؛ بلکه به معنی تصمیمگیری محافظهکارانه و اختصاصی برای هر دندان است.
ارتباط درمان ریشه و ترمیم بایومیمتیک
موفقیت درمان ریشه با پرکردن کانال پایان نمییابد. دندان باید پس از درمان بهدرستی بازسازی شود تا در برابر نشت، شکستگی و نیروهای جویدن محافظت شود. به همین دلیل، ارزیابی قابلیت حفظ دندان و نحوه بازسازی آن باید بخشی از یک برنامه درمانی هماهنگ باشد.
در گروه ما، هدف فقط انجام یک درمان مجزا نیست؛ درمانهای اندودانتیک و ترمیمی در صورت نیاز با نگاه یکپارچه به حفظ دندان طبیعی برنامهریزی میشوند و با تأکید بر کیفیت مواد، دقت اجرا و انتخاب درمان متناسب با شرایط بیمار ارائه میگردند.